Topinambur – jak przygotować go w kuchni?

Topinambur można jeść na surowo albo przygotować podobnie jak ziemniaki – ugotować, upiec czy dodać do zupy. Bulw nie trzeba obierać. Wystarczy dokładnie wyszorować je pod bieżącą wodą, ponieważ skórka jest jadalna i kryje sporo smaku.

Jak przygotować topinambur przed obróbką?

Topinambur, czyli słonecznik bulwiasty (Helianthus tuberosus), ma nieregularne bulwy z zagłębieniami, w których może zostać ziemia. Z tego powodu najważniejsze jest dokładne czyszczenie, a nie obieranie. Cienka skórka nie przeszkadza w jedzeniu, szczególnie po upieczeniu.

Obieranie nożykiem jest możliwe, ale zwykle niepotrzebne. Zabiera czas, utrudnia wykorzystanie bulwy w całości i może prowadzić do odcięcia większej ilości miąższu. Jeśli topinambur ma wyjątkowo grubą lub uszkodzoną skórkę, możesz ją miejscowo usunąć.

Przed gotowaniem, pieczeniem albo krojeniem przygotuj bulwy w ten sposób:

• Wyszoruj je pod bieżącą wodą za pomocą szczotki do warzyw.
• Usuń ziemię z zagłębień i odetnij końcówki oraz uszkodzone fragmenty.
• Osusz bulwy, jeśli chcesz je piec lub smażyć, ponieważ wtedy łatwiej się rumienią.
• Pokrój je bezpośrednio przed użyciem, aby miąższ niepotrzebnie nie ciemniał.

Skórka jest jadalna także wtedy, gdy topinambur kroisz na cienkie plasterki do sałatki. To właśnie w takiej formie najłatwiej docenić jego świeżość i lekko orzechowy smak.

Jak metoda przygotowania zmienia smak i teksturę?

Surowy topinambur jest chrupiący, soczysty i wyraźnie orzechowy. Po podgrzaniu mięknie, a jego smak staje się łagodniejszy. Pieczenie wydobywa słodycz i daje kontrast między rumianą powierzchnią a kremowym środkiem.

Do gotowania możesz użyć całych lub pokrojonych bulw. W osolonej wodzie topinambur mięknie zwykle po kilkunastu minutach, zależnie od wielkości kawałków. Nie gotuj go dłużej, niż potrzeba, ponieważ łatwo traci wtedy swoją strukturę.

Do pieczenia najlepiej pokroić go na podobnej wielkości kawałki, wymieszać z odrobiną tłuszczu i przyprawami, a następnie piec do uzyskania rumianej powierzchni. Jeśli zależy Ci na bardziej chrupiącym efekcie, nie układaj kawałków zbyt ciasno.

Do czego wykorzystać topinambur?

Topinambur pasuje do wielu dań, w których zwykle pojawia się ziemniak, ale jego zastosowanie nie kończy się na obróbce termicznej. Najciekawszą różnicę w smaku daje użycie go w kilku różnych formach:

• Sałatki i surówki – surową bulwę pokrój w cienkie plasterki lub zetrzyj na tarce. Dobrze łączy się z kwaśnym dressingiem, jabłkiem, ziołami i chrupiącymi dodatkami.
• Wersja pieczona – sprawdzi się jako zamiennik frytek, dodatek do obiadu albo składnik zapiekanki. Po upieczeniu jest delikatny w środku i ma głębszy, lekko słodki smak.
• Zupy-kremy – ugotowany topinambur łatwo zmiksować na gładką, aksamitną zupę. Możesz połączyć go z czosnkiem, mlekiem kokosowym, grzybami, soczewicą albo warzywami korzeniowymi.
• Kiszonki – wyszorowane bulwy można kisić podobnie jak ogórki. Taki topinambur zachowuje chrupkość i zyskuje kwaśny, głęboki smak.

Gotowany topinambur nadaje się także do purée, farszu lub kremowej pasty. Można go połączyć z ziemniakami, ciecierzycą i tahini, tworząc łagodny hummus z delikatnie orzechową nutą. Z kolei surowe plasterki dobrze pasują do dań, w których potrzebny jest świeży, chrupiący akcent.

Topinambur zawiera inulinę, czyli rodzaj błonnika o działaniu prebiotycznym. Dla części osób większa ilość inuliny może jednak powodować wzdęcia, dlatego przy pierwszym kontakcie lepiej zacząć od małej porcji.

Od czego zacząć, jeśli nie znasz tego smaku?

Najłagodniejszym początkiem będzie pieczony topinambur albo purée przygotowane z jego dodatkiem. Wymieszaj go z ziemniakami, zachowując znaną konsystencję i stopniowo zwiększając udział nowego warzywa. Dzięki temu łatwiej zauważysz jego lekko orzechowy smak bez całkowitej zmiany charakteru dania.

Jeśli lubisz chrupiące warzywa, spróbuj od razu wersji surowej w sałatce. To właśnie wtedy topinambur najmocniej różni się od ziemniaka i pokazuje swoją świeżą, soczystą stronę.